سه‌شنبه , می 24 2022
آخرین خبرها
خانه / گیلان / مدیریت مشارکتی راه حلی برای برون رفت از بحران آب
مدیریت مشارکتی راه حلی برای برون رفت از بحران آب

مدیریت مشارکتی راه حلی برای برون رفت از بحران آب

بازدیدها: 119

🔴یادداشتی بمناسبت روز جهانی آب

🖊زهرا رگان، روزنامه نگار

«آب را گل نکنیم 
در فرودست انگار کفتری می خورد آب…»
سهراب سپهری

🔸از سوی سازمان ملل  ۲۲مارس مصادف با سوم فروردین هر سال روز جهانی آب نام‌گذاری شده‌است.

🔹روز جهانی آب، اولین بار در سال ۱۹۹۲ میلادی، در کنفرانس محیط زیست و توسعه سازمان ملل در شهر ریودوژانیرو کشور برزیل رسماً مطرح شد. در این کنفرانس از کلیه کشورها خواسته شد تا در راستای اجرای بیانیه شماره ۲۱ سازمان ملل، این روز را به عنوان روز ترویج و آگاه‌سازی مردم در مورد آب اختصاص دهند.

🔸حجم آب موجود در کره زمین همواره ثابت است و زندگی همه موجودات زنده همچون انسانها،جانوران،وگیاهان بطور مستقیم به آب وابسته است.

🔹آب نه تنها برای مصارف آشامیدن وکارهای روزمره کاربرد دارد بلکه برای حل مشکلات صنایع وکاربردهای کشاورزی نقش اساسی وعمده را ایفاء می کند.

🔸انسان می تواند بدون غذا،چندروزی زنده بماند اما بدون آب به زودی زندگی خود راازدست می دهد.

🔹امروز کمبود آب و پیامدهای زیست محیطی آن در اکثر کسورهای جهان به چالش‌های بزرگی در برابر توسعه پایدار تبدیل شده است و در جهان امروز در مواجهه با زنجیره وسیع و پایان‌ناپذیری از عرضه و تقاضای آب، نیاز بیشتری وجود دارد که بیش از پیش بر راه حل‌های مدیریتی آب این مایع حیات تاکید میشود بطوریکه اگر جهان به همین رویه ادامه یابد بنا بر اظهارات کارشناسان و صاحبنظران این عرصه، جنگ آب در میان بسیاری از کشورها در می‌گیرد.

🔸کشور ما ایران هم اکنون در حال تجربه مشکلات جدی آب است. خشکسالیهای مکرر توأم با برداشت بیش از حد آبهای سطحی و زیرزمینی از طریق شبکه بزرگی از زیرساختهای هیدرولیکی و چاههای عمیق، وضعیت آب کشور ما را به سطح بحرانی رسانده است.
🔹 از نشانه‌های این وضعیت می‌توان به خشک شدن دریاچه ها، رودخانه ها و تالابها، کاهش سطح آبهای زیرزمینی، فرونشست زمین، تخریب کیفیت آب، فرسایش خاک، بیابان‌زایی و طوفانهای گرد و غبار بیشتر نام برد که در کشور نام برد.

🔸 از دیر باز مردم ایران به طور سنتی در طول تاریخ غنی خود، منابع آب را با هوشمندی و کارایی بالا بخوبی مدیریت کرده اند.

🔹 در طی چهار دهه گذشته اما به دلیل فرایند سریع توسعه، رشد جمعیت، شهرنشینی بیش از حد و گسترش کشاورزی غیرمنسجم و شاید مهم‌تر از همه تغییرات اقلیمی، مجموعه اقدامها برای تامین و تقاضای منابع آب در ایران با مشکل جدی مواجه شده است.

🔸در اوت ۲۰۱۹ برابر با مرداد ۱۳۹۸ طبق جدیدترین برآورد «مؤسسه منابع جهان» در «اطلس خطرات آبی» ایران در رده چهارم بعد از قطر، اسرائیل و لبنان در نزدیک شدن به «روز آخر» روزی که منابع آبی در آن ممکن است به پایان برسد، قرار دارد.

🔹میدانیم ایران بغیر از استانهای شمالی در کمربند خشکی جهان واقع شده و ایرانیان در قرون متمادی خشکسالی های زیادی را تجربه کرده اند اما در این فراز و نشیب های دورانها، مدیریت منابع آبی را بخوبی درک کرده اند .

🔸اما امروز افزایش احداث سدهای متعدد در دهه اخیر هم عملا نه تنها کمکی به مدیریت بحران آب کشور نکرد بلکه در بسیاری موارد منجر به خشک شدن دریاچه ها و رودخانه ها و تالابهای زیادی در کشور شد بنظر می رسد امروز برای مدیریت بهینه آب در کشورچه باید کرد ؟چه کسانی باید دست بکار شوند؟ آیا مدیریت این مسئله فقط برعهده دولتمردان است ؟ براساس تحقیقات بعمل آمده و تجربیات کشورهای توسعه یافته کارشناسان امر بر این باورند که باید فعالیتهای هماهنگ و برنامه ریزی شده مدونی در این زمینه داشته باشیم و البته با همکاری و مشارکت مردمی چرا که دولتها به تنهایی و به جز با اقدامهای محلی و جمعی و مردمی موفقیت در این امر فراهم نمیشود آب را باید مدیریت نمود و باید برای مدیریت آن با توجه به اقلیم هر استان تصمیم گیری شود و آگاهی بخشی به سطح عموم جامعه در راستای این مهم نیز برعهده رسانه هاست.

🔹 آری مدیریت مشارکتی آب باید بوجود بیاید، توسط همگان چه دولت و چه مصرف کننده از طریق آگاهی بخشی و فرهنگ سازی مدیریت آب اعم از کشاورزان و زارعین .
این نوع مدیریت آنچنان که از نامش بر میآید دارای دو بعد مفهومی و اجرائی است.

🔸 مدیریت و مشارکت که هر کدام دارای ملزومات، ابزارها، توانائیها و نتایج جداگانه ای که هستند و به تنهایی موفقیت آمیز نیستند و تلفیق این دو مفهوم موجب رسیدن به بازده و رهیافت چشمگیر و موفقی خواهد بود.